Naczelnik Oddziałowego Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Lublinie dr Artur Piekarz zakomunikował w środę, że szkielety odnaleziono w centralnej części wąwozu głównego, w okolicach tzw. mogiły legionisty. W trakcie badań przeszukano ponad 312 mkw. i odkryto jedną jamę grobową, zawierającą szkielety dziesięciu ofiar.

Wstępne oględziny wykazały, że szczątki należały do osób dojrzałych: dziewięciu mężczyzn i kobiety. Większość ofiar miała 20-50 lat, w jednym przypadku wiek określono na 40-60 lat. Według IPN, na niektórych kościach znajdują się ślady charakterystyczne dla postrzału, ale do określenia przyczyn śmierci potrzebne są dalsze badania.

Pewna ilość ujawnionych kości czaszek składała się z licznych fragmentów o ostrych brzegach lub wykazywała potencjalne szczeliny złamań w zakresie których mogło dojść do urazu lub przestrzału. W co najmniej dwóch przypadkach zlokalizowano otwory wlotowe o charakterystycznych cechach postrzału z broni małokalibrowej – podał dr Piekarz.

Przekazał, że wszystkie ofiary były ubrane, większość z nich miała na sobie obuwie. Przy szczątkach odnaleziono także przedmioty osobiste, jak medalik z wizerunkiem Matki Bożej Niepokalanej, szklaną buteleczkę niewiadomego pochodzenia, dwa ołówki, metalowe sprzączki i cywilne guziki.

Według IPN, obecność tych przedmiotów w mogile – zwłaszcza szczoteczki do zębów – wskazuje, że zamordowani przetrzymywani byli wcześniej w miejscu odosobnienia. Zdaniem dr. Piekarza, znaleziska potwierdzają, że badany fragment wąwozu był wykorzystywany jako miejsce tajnych pochówków ofiar niemieckich egzekucji z więzienia na Zamku w Lublinie.

Wszystkie zabezpieczone w trakcie badań szczątki ekshumowano i przekazano do dalszych badań. Odnalezione przedmioty zostały zabezpieczone przez technika policyjnego i stanowią materiał dowodowy w śledztwie prowadzonym przez Oddziałową Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Lublinie.

Badania przeprowadzone przez zespół Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN w dniach 11-29 maja stanowiły ósmy etap prac poszukiwawczych na Górkach Czechowskich. Pierwsze pojedyncze fragmenty ludzkich kości IPN tam odnalazł w maju 2022 r. W latach 2022-2025 badacze przeszukali centralną część głównego wąwozu, natrafili w sumie na pięć zbiorowych mogił, z których wydobyli szczątki należące do ponad 60 osób.

Górki Czechowskie to obszar około 100 ha w północno-zachodniej części Lublina. Teren tamtejszego wąwozu w czasie II wojny światowej był wykorzystywany przez Niemców jako miejsce grzebania zwłok, a także dokonywania egzekucji. Niemcy mordowali tu przede wszystkim osoby osadzone więzieniu na Zamku Lubelskim i stracone na podstawie orzeczeń niemieckich sądów doraźnych. (PAP)

pin/ lm/

Fot. IPN w Lublinie